Wycena przedsiębiorstwa

Jeżeli nie znasz wartości elementów swojego biznesu, znajdziesz się w rękach kogoś, kto ją zna.
W. Buffett

Specyfika wolnego rynku wymusza niekiedy konieczność dokonania wyceny przedsiębiorstwa, jako nieprzerwanie funkcjonującego systemu. Niezależnie od tego, czy w grę wchodzi międzynarodowy konglomerat, czy też mała specjalistyczna firma. Najbardziej oczywistym przykładem jest zmiana właściciela. Jednakże, niezależnie od przyczyny kupna / sprzedaży, obie strony muszą najpierw w jakiś rozsądny sposób ustalić wartość ekonomiczną przedsiębiorstwa potraktowanego, jako pewna zorganizowana, normalnie funkcjonująca całość [1]. Wycena przedsiębiorstwa jest nierozerwalnie związana z dążeniem do maksymalizacji jego wartości. Celem spółki jest pomnażanie kapitałów własnych, co wymaga sformułowania i wdrażania długoterminowej strategii budowania jej wartości. Podstawowe znaczenie ma przy tym ekonomiczna wartość przedsiębiorstwa, przez którą rozumiemy zdolność do generowania wolnej gotówki. Akcent jest zatem położony na przyszłość, a nie na przeszłość, oraz na realne przychody, a nie zysk księgowy. Przedsiębiorstwo może bowiem osiągać zysk, a równocześnie nie mieć gotówki, co uniemożliwia inwestowanie, spłatę zadłużenia, nie mówiąc już o przekazaniu dywidendy właścicielom [3]. Jedną z kluczowych zasad procesu wyceny staje się twierdzenie, że „inwestorzy nie będą skłonni płacić więcej za nabywane aktywa niż są one warte”. Jednakże, wycena wartości przedsiębiorstwa powinna również uwzględniać strumień przyszłych dochodów opisanych przepływami pieniężnymi i możliwościami wzrostu ich wartości na skutek efektywnego zagospodarowania posiadanych przez firmę wszelkich rodzajów aktywów materialnych i niematerialnych, rzeczowych i finansowych, trwałych i obrotowych. Wycena wartości jest procesem indywidualnym szacowania ceny za aktywa danego przedsiębiorstwa i korzyści osiąganych z ich efektywnego zagospodarowania. Jest to de facto opinia dotycząca wartości, przygotowana przez wyspecjalizowanych ekspertów, analityków i rzeczoznawców na podstawie zebranych i odpowiednio wykorzystanych informacji o badanym przedsiębiorstwie oraz otoczeniu jego funkcjonowania. Nie ma jednej uznanej obiektywnej definicji i w konsekwencji metody wyceny wartości przedsiębiorstwa. Wartość jest zawsze kategorią subiektywną, gdyż dane aktywa są warte tyle, ile jest za nie skłonny zapłacić dobrze poinformowany nabywca. Istniejące metody mają za zadanie jedynie ograniczyć subiektywizm przeprowadzanych wycen, dostarczyć informacji o podstawowych czynnikach budujących wartość danego przedsiębiorstwa. Proces poznawania wartości przedsiębiorstwa obejmuje zatem ogół czynności prowadzących zgodnie z ukształtowanymi zasadami, modelami i regułami, które prowadzą do określenia prawdopodobnej (szacunkowej, oczekiwanej) wartości w danym momencie w wyraźnie sprecyzowanych warunkach gospodarczych funkcjonowania podmiotu gospodarczego. O wartości przedsiębiorstwa określanej poprzez proces wyceny decyduje sytuacja ekonomiczna kraju, strategia rozwojowa firmy, atrakcyjność rynku i sektora jej aktywność, kondycja finansowa, pracownicy i kadra zarządzająca, charakter i efektywność wykorzystania posiadanych aktywów itd [2]. W literaturze przedmiotu wyróżnia się między innymi metodę dochodową, w której występują metody:

  1. Zdyskontowanych przepływów pieniężnych DCF …»
  2. Skorygowanej wartości obecnej APV …»
  3. Zdyskontowanych zyków ekonomicznych EVA …»

Bibliografia

[1] Zob. E A. Helfert, Techniki analizy finansowej, PWE Warszawa 2004, s. 472.
[2] Zob. P. Szczepankowski, Wycena i zarządzanie wartością przedsiębiorstwa, PWN, Warszawa 2007, s. 187 – 188.
[3] Wycena przedsiębiorstwa, pod red. M. Panfil, A. Szablewski, Poltext, Warszawa 2011, s. 15.